HEDİYE EROĞLU

Ülke genelinde Nisan ayında etkili olan zirai don mağduriyetine ilişkin ödemelerin ne zaman yapılacağı merakla bekleniyor.

Aralarında Mersin’in de olduğu 65 ilde, 10-13 Nisan’da hava sıcaklıklarının eksi 15’lere kadar düşmesiyle son yılların en sert zirai don afeti yaşandı ve tarımsal üretimde büyük zarar meydana geldi.

MERSİN’DE HASAR BÜYÜK OLDU

Türkiye’nin tarımda üretim merkezlerinden Mersin’de yaşanan zirai don hem örtü altında hem de açıkta üretim yapan çiftçileri olumsuz etkiledi. Türkiye’de meyve üretiminde birinci, örtü altı sebze üretiminde de ikinci sırada yer alan Mersin’de hasar büyük oldu. Kentte üreticiler bağ, bahçe ve seralarında ortamı sıcak tutmak için çeşitli yollara başvursa da 25 yıl sonra bu şekilde yaşanan don nedeniyle tarım ürünleri büyük oranda zarar gördü. Aşırı soğuklara karşı etkili olduğu düşünülen örtü altı üretimin yapıldığı seralarda dahi zarar yüzde 30’lara kadar ulaştı.

“ÇİÇEK AÇMIŞ AĞAÇLARIN YÜZDE 100’E YAKINI DONDU”

Söz konusu dönemde yaptığı açıklama ile kentte zirai donun çiçek açmış ağaçlara yüzde 100, seralardaki ürüne ise yüzde 30 zarar verdiğini açıklayan Ticaret ve Sanayi Odası (MTSO) Başkanı Hakan Sefa Çakır, soğuk havadan Anamur’dan İskenderun’a kadar geniş bir bölgede üreticilerin etkilendiğini söyledi. Hava sıcaklıklarının bazı yerlerde eksi 8’lere kadar düşmesinden dolayı ciddi zirai don olayları meydana geldiğini ifade eden Çakır, "Ciddi bir don yaşadık. Şu anda Mersin ve Çukurova bölgesi Türkiye’nin bir meyve sebze üretim bölgesi. Onun için bu zirai don hepimizi maalesef olumsuz yönde etkileyecek. Meyve ağaçları, çiçek açmış ağaçların yüzde 100’e yakını dondu, etkisiz kaldı. Bundan sonra olacak meyveler, geççi meyvelerde de etkilenme oranının yüksek olacağı, gelecek seneye bile etkileyeceği söyleniyor. Sebzelerde, seralarda, yüksek tünelli seralarda da dondan dolayı yüzde 30 civarında bir etkilenme var. Bizim üretmemiz gerekiyor, üretim yapmamız gerekiyor. Bu nedenle üreticilere de destek verilmesi, kredi borçlarının ertelenmesi ve ilave krediler verilmesi gerekiyor. Bu bölgenin, önemli bir üretim merkezinin yaşamaya devam etmesi gerekiyor” diye konuştu.

ÖDEME ZAMANI BELLİ OLDU

Zirai Don Meclis Araştırma Komisyonu Başkan vekili AK Parti Malatya Milletvekili Bülent Tüfenkci, zirai don destek ödemeleri ile ilgili beklenen açıklamayı nihayet yaptı.

Zirai don sonrası başlatılan saha çalışmalarının tamamlandığını kaydeden Tüfenkci, komisyonun ilk iki toplantısını gerçekleştirdiğini ilk saha çalışmalarına ise önümüzdeki hafta Malatya’da başlanacağını kaydetti.

Zirai dondan etkilenen üreticilerin durumuna değinen Tüfenkci, Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM) kapsamında sigortası bulunan çiftçilerin işlemlerinin farklı bir prosedürle yürütüldüğünü ifade etti. Tüfenkci, Çiftçi Kayıt Sistemi’ne (ÇKS) kayıtlı ve sigortası bulunan üreticilere yönelik desteklerin, yapılan masrafların önemli bir kısmını karşılayacak şekilde, dönüm bazında değil ağaç başı esasına göre yapılacağını söyledi.

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın ayrı, Komisyon çalışmaların ayrı yürütüldüğünü ifade eden Tüfenkci, destek ödemelerine kurban bayramı sonrası başlanılmasını beklediklerini kaydetti.

MERSİN KOMİSYONDA PASİF KALDI

Öte yandan TBMM Zirai Don Meclis Araştırma Komisyonu’nda Mersin’i temsilen MHP Milletvekili Levent Uysal da yer alıyor. Ancak tarım sektöründen uzak Uysal’ın komisyonda her hangi bir görev almaması, temsilde ve sorunlarının çözümünde Mersin’in pasif kalmasına yorumlanıyor.