Haber Merkezi
Birlikte EMO Platformu Sözcüsü Seyfettin Atar, Mersin'de elektrik arzına ilişkin teknik değerlendirme yaparak, kurumların sorumluluğuna dikkat çekti.
Son günlerde Mersin'deki elektrik arzına ilişkin kamuoyunda çeşitli değerlendirmeler yapıldığını söyleyen Atar, elektrik enerjisinin; yaşamın, üretimin, sanayinin ve kamu hizmetlerinin kesintisiz sürdürülebilmesi açısından vazgeçilmez stratejik bir altyapı hizmeti olduğunu kaydetti. Atar bu nedenle konuya ilişkin değerlendirmelerin teknik gerçekler, resmi veriler ve sektörün işleyişi çerçevesinde ele alınması büyük önem taşıdığını kaydetti.
ÇALIŞMALAR HANGİ TEKNİK ŞARTLARDA GERÇEKLEŞTİRİLİYOR?
Atar, “Öncelikle şu temel hususun altını çizmek gerekir: Elektrik şebekesinde daha fazla bakım yapılması, yatırımların artırılması ve sistemin güçlendirilmesi talep ediliyorsa, bu çalışmaların hangi teknik şartlarda gerçekleştirilebildiğinin de kamuoyuna doğru anlatılması gerekmektedir.
Elektrik dağıtım şebekesinde gerçekleştirilen bakım, yenileme ve yatırım çalışmalarının önemli bir bölümü; iş sağlığı ve güvenliği kuralları ile teknik zorunluluklar nedeniyle belirli sürelerle planlı enerji kesintilerini gerektirebilmektedir. Dolayısıyla planlı kesintiler, çoğu zaman daha büyük arızaların önlenmesi, sistem güvenilirliğinin artırılması ve gelecekte daha kaliteli hizmet sunulabilmesi amacıyla yapılan teknik uygulamalardır.
“ELEKTRİK DAĞITIM ŞİRKETLERİ, KAMU KURUMLARININ DENETİM VE ONAY SÜREÇLERİNE TABİ”
Bununla birlikte kamuoyunda dile getirilen bazı değerlendirmelerin, elektrik dağıtım sektörünün idari ve teknik işleyişi bakımından eksik kaldığı görülmektedir. Bu kapsamda aşağıdaki hususların da dikkate alınması gerektiği değerlendirilmektedir:
Elektrik dağıtım şirketlerinin yatırım programları, bakım faaliyetleri ve performans kriterleri ilgili mevzuat kapsamında düzenleyici kamu kurumlarının denetim ve onay süreçlerine tabidir.
Eğer gerçekten yatırım eksikliği veya bakım yetersizliği bulunduğu ileri sürülüyorsa, bu durumun yalnızca dağıtım şirketleri açısından değil; yatırım programlarını onaylayan, denetleyen ve uygulanmasını izleyen ilgili kamu kurumları yönünden de birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.
“KLİMA KULLANIMINA BAĞLI ARTIŞ YENİ BİR DURUM DEĞİL “
Yaz aylarında klima kullanımına bağlı olarak oluşan puant yük artışları elektrik mühendisliği açısından yeni veya öngörülemeyen bir durum değildir. Bu yük artışları yatırım planlamalarının temel girdilerinden biridir ve ilgili kurumlar tarafından birlikte değerlendirilmektedir.
Benzer iklim koşullarının yaşandığı Türkiye'nin birçok ilinde yaz aylarında benzer yük artışları görülmektedir. Bu nedenle Mersin'e ilişkin değerlendirmelerin de karşılaştırmalı teknik veriler ışığında yapılması kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi açısından önem taşımaktadır. Elektrik dağıtım sektörü yalnızca dağıtım şirketlerinden oluşan bir yapı değildir. Sektör; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), TEİAŞ, dağıtım şirketleri ve ilgili diğer paydaşların görev ve sorumlulukları çerçevesinde işletilen bütüncül bir sistemdir.
“YATIRIM PROGRAMLARI; TEKNİK İHTİYAÇLAR, EKONOMİK SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK VE KAMU YARARI BİRLİKTE GÖZETİLEREK OLUŞTURULMALI”
Bilindiği üzere EPDK, dağıtım şirketlerinin yatırım programlarını ve bütçelerini onaylamakta, teknik kalite ve ticari kalite performanslarını düzenli olarak denetlemektedir. Belirlenen performans kriterlerinin altında kalan şirketlere yaptırımlar uygulanırken, başarılı performans gösteren şirketler ise performans esaslı mekanizmalar kapsamında teşvik edilmektedir. Dolayısıyla dağıtım şirketleri, hizmet kalitesini sürekli geliştirmek amacıyla yoğun bir performans sistemi içerisinde faaliyet göstermektedir.
Ayrıca yatırım ve bakım bütçeleri belirlenirken yalnızca teknik ihtiyaçlar değil, bu yatırımların elektrik tarifeleri yoluyla tüketicilere oluşturacağı maliyet de dikkate alınmaktadır. Daha fazla yatırım ile tüketicinin ödeyeceği bedel arasında hassas bir denge kurulması zorunludur. Bu nedenle yatırım programları; teknik ihtiyaçlar, ekonomik sürdürülebilirlik ve kamu yararı birlikte gözetilerek oluşturulmaktadır.
Öte yandan sahada yürütülen bakım ve yatırım faaliyetlerinin güvenli şekilde gerçekleştirilebilmesi için zaman zaman planlı enerji kesintileri uygulanmaktadır. Bu uygulamalar vatandaşlarımız açısından geçici bir rahatsızlık oluşturabilse de; uzun vadede daha güvenli, daha kaliteli ve daha sürdürülebilir bir elektrik altyapısının oluşturulmasına hizmet etmektedir.
“KAMU KURUMLARININ SÜREÇTEKİ SORUMLULUKLARI AYNI KAPSAMDA DEĞERLENDİRİLMEMEKTEDİR?”
Kamuoyunda ayrıca şu sorunun da cevap bulması gerektiğini düşünüyoruz: Eğer yatırım eksikliği veya bakım yetersizliği bulunduğu ifade ediliyorsa, neden bu değerlendirmeler yalnızca dağıtım şirketi üzerinden yapılmakta; sektörü düzenleyen ve denetleyen ilgili kamu kurumlarının süreçteki sorumlulukları aynı kapsamda değerlendirilmemektedir?
Elektrik hizmeti zincirinin bütüncül yapısı dikkate alındığında, değerlendirmelerin tüm sorumluluk alanlarını kapsaması daha sağlıklı ve objektif bir yaklaşım olacaktır.
Öte yandan son tarife dönemlerinde Toroslar EDAŞ'ın yatırım performansı bakımından sektör içerisinde öne çıkan dağıtım şirketlerinden biri olduğu, Mersin özelinde ise önemli yatırım programlarını hayata geçirdiği bilinmektedir. Elbette daha fazla yatırım ve daha yüksek hizmet kalitesi her zaman hedeflenmelidir. Ancak mevcut yatırımların yanı sıra sahada gece gündüz görev yapan mühendislerin, teknikerlerin ve teknik personelin özverili çalışmalarının da göz ardı edilmemesi gerektiği kanaatindeyiz.
ELEŞTİRİ ÇÖZÜM ÜRETMEYİ HEDEFLER
Elektrik arzı; teknik, ekonomik, hukuki ve idari boyutları bulunan çok yönlü bir kamu hizmetidir. Bu nedenle kamuoyuna yapılacak değerlendirmelerin eksik bilgiler veya varsayımlar üzerinden değil; resmi veriler, yatırım raporları, performans göstergeleri ve bilimsel analizler esas alınarak yapılması büyük önem taşımaktadır.
Eleştiri demokratik toplumların vazgeçilmez unsurudur. Ancak eleştirilerin; çözüm üretmeyi hedefleyen, teknik gerçeklere dayanan ve tüm sorumluluk zincirini birlikte değerlendiren bir anlayışla yapılması hem kamu yararı hem de Mersin'imizin geleceği açısından daha doğru olacaktır.
Amacımız herhangi bir kurum veya kuruluşu savunmak ya da suçlamak değildir. Amacımız; Mersin halkının kesintisiz, kaliteli ve güvenilir elektrik hizmetine ulaşmasını sağlayacak gerçek sorunların doğru tespit edilmesine, çözüm odaklı yaklaşımların geliştirilmesine ve kamuoyunun doğru bilgilendirilmesine katkı sunmaktır.
Bu nedenle elektrik arzına ilişkin değerlendirmelerin teknik gerçekler ve resmi veriler temelinde yürütülmesini; tüm kurumların görev ve sorumluluklarının birlikte ele alınmasını ve kamuoyunun eksiksiz bilgilendirilmesini temenni ediyoruz” diye konuştu.